Ειναι η εποχή της συλλογής της ελιάς για να βγάλουμε λάδι. 

Ας δούμε κάποια στοιχεία για τις ελιές γενικότερα, αλλά κυρίως της Μακεδονίας. 

Φυσικά να πούμε πως η Κορωναίικη ελιά είναι η αδιαμφισβήτητη «βασίλισσα» του ελαιολάδου. Παράγει εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο με πολύ χαμηλή οξύτητα, υψηλότατη συγκέντρωση πολυφαινολών (αντιοξειδωτικά), έντονο φρουτώδες άρωμα και μεγάλη αντοχή στον χρόνο.

Είναι σίγουρα σταθερή αξία γιατί ; 

• ​Αρωματικό προφίλ: Κλασικό φρουτώδες με νότες πράσινης ελιάς, φύλλων και αμυγδάλου.
• ​Πολυφαινόλες: Υψηλές έως πολύ υψηλές, ειδικά όταν συλλέγεται νωρίς.
• ​Γιατί ξεχωρίζει: Είναι η πιο ισορροπημένη ποικιλία όσον αφορά τη διάρκεια των αρωμάτων της στον χρόνο και την αντοχή στην οξείδωση.

Στη Μακεδονία (και ιδιαίτερα στην Κεντρική και Ανατολική Μακεδονία), η καλλιέργεια της ελιάς έχει τεράστια παράδοση. Λόγω των κλιματικών συνθηκών (μεγαλύτερες ανάγκες των δέντρων σε χειμερινό ψύχος), επικρατούν κυρίως γηγενείς μεγαλόκαρπες και μεσόκαρπες ποικιλίες, οι οποίες αξιοποιούνται είτε ως επιτραπέζιες είτε για ελαιοποίηση (διπλής χρήσης).

​Οι κυριότερες ποικιλίες ελιάς της Μακεδονίας είναι οι εξής:

​1. Χονδροελιά Χαλκιδικής / Γαϊδουροελιά

​Η πιο αναγνωρίσιμη και διαδεδομένη ποικιλία στη Μακεδονία.

• ​Χρήση: Κυρίως επιτραπέζια (παράγει τις ομώνυμες πράσινες ελιές ΠΟΠ Χαλκιδικής).

• ​Χαρακτηριστικά: Πολύ μεγαλόκαρπη (ο καρπός φτάνει έως και 10–13 γραμμάρια), με ανοιχτοπράσινο χρώμα, σφιχτή σάρκα και ελαφρώς υπόπικρη, φρέσκια γεύση.

• ​Ελαιοποίηση: Αν συγκομιστεί αργότερα ή αν χρησιμοποιηθούν οι μικρότεροι καρποί, δίνει εξαιρετικής ποιότητας ελαιολάδο με φρουτώδες άρωμα και ελαφρά πιπεράτη طعم.

​2. Χαλκιδικής Στρογγυλολιά (Γαλανή ή Πρασινολιά)

​Γηγενής ποικιλία που καλλιεργείται κυρίως στη Χαλκιδική και σε γύρω περιοχές της Μακεδονίας.

• ​Χρήση: Διπλής χρήσης (ελαιοποίηση και επιτραπέζια).
• ​Χαρακτηριστικά: Μεσόκαρπη ποικιλία με σφαιρικό/στρογγυλό σχήμα.
• ​Ελαιοποίηση: Παράγει εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο με πλούσιο άρωμα, ισορροπημένη γεύση και υψηλή περιεκτικότητα σε αντιοξειδωτικά.

​3. Θρουμπολιά Θάσου (Θασίτικη)

​Αν και κατάγεται από το νησί της Θάσου (Ανατολική Μακεδονία), καλλιεργείται ευρύτατα στις παραθαλάσσιες περιοχές της Καβάλας και της υπόλοιπης Μακεδονίας.

• ​Χρήση: Διπλής χρήσης.

• ​Χαρακτηριστικά: Η μόνη ελληνική ποικιλία που ξεπικρίζει φυσικά πάνω στο δέντρο καθώς ωριμάζει (λόγω του μύκητα Phoma oleae), παράγοντας τις περίφημες σταφιδιασμένες «θρούμπες» Θάσου (προϊόν ΠΟΠ).

• ​Ελαιοποίηση: Δίνει γλυκό και ήπιο ελαιόλαδο με χαμηλή οξύτητα.

​4. Ποικιλία Μάκρης

​Αν και η καταγωγή της είναι από την Αλεξανδρούπολη/Έβρο, απαντάται συχνά και σε όλη την Ανατολική Μακεδονία.

• ​Χρήση: Κυρίως ελαιοποιήσιμη (παράγει το ΠΟΠ Ελαιόλαδο Μάκρης).
• ​Χαρακτηριστικά: Δίνει ένα από τα πιο αρωματικά ελληνικά ελαιόλαδα, με έντονες νότες φρέσκου γρασιδιού, αγκινάρας και πράσινης μπανάνας, και πολύ υψηλή συγκέντρωση πολυφαινολών.

​5. Καλαμών (Εισαγόμενη / Προσαρμοσμένη)

​Τα τελευταία χρόνια έχει φυτευτεί σε μεγάλες εκτάσεις στη Μακεδονία (π.χ. Ημαθία, Πέλλα, Σέρρες, Κιλκίς, Χαλκιδική).

• ​Χρήση: Αποκλειστικά επιτραπέζια (μαύρη ελιά).
• ​Χαρακτηριστικά: Προσαρμόζεται καλά στα πεδινά της Μακεδονίας, αρκεί να προστατεύεται από τους πολύ παγερούς χειμώνες.

​Σημείωση για την Κορωναίικη στη Μακεδονία:

Αν και η Κορωναίικη είναι η κυρίαρχη ελαιοποιήσιμη ποικιλία της νότιας Ελλάδας, στη Μακεδονία η καλλιέργειά της είναι περιορισμένη και ρισκαδόρικη, καθώς τα δέντρα της είναι ευαίσθητα στους ολικούς παγετούς (θερμοκρασίες κάτω από -5°C έως -7°C). Γι' αυτό οι Μακεδόνες παραγωγοί βασίζονται κυρίως στη Χαλκιδικής και τη Γαλανή, που είναι ανθεκτικές στο κρύο.